homepage homepage homepage
:

 
Titel De erepoort van de Munt (achterzijde)
Huidige bewaarplaats
Historische bewaarplaats
Vervaardiger
Fysische beschrijving paneel; 104 x 71 cm
Beschrijving Ontwerp voor de achterkant van de erepoort van de Munt, opgericht bij gelegenheid van de Blijde Intrede van kardinaal-infant Ferdinand in Antwerpen in 1635. Het ontwerp voor de voorzijde is eveneens bewaard, in het zelfde Museum. De getimmerde constructie werd niet helemaal uitgevoerd zoals in deze schetsen was voorzien. Een aantal motieven van de voorzijde werden verplaatst naar de achterzijde, en omgekeerd. Van de erepoort zelf bleef geen enkel element bewaard, maar wel beschikken wij over de gedetailleerde afbeeldingen (etsen door Van Thulden) in het boek 'Pompa Introitus Ferdinandi'.

De boog werd bekostigd door de Antwerpse Munt die gevestigd was in de kloosterstraat en het geheel staat dan ook in het teken van munstslag en de elementen goud en zilver.

Boven de centrale doorgang zien we in een nis in de rots de god Vulcanus, die Jupiters bliksem smeedt. Op het blok onder het aambeeld is op de prent het opschrift 'AVRVM POTENTIVS ICTV FVLMINEO' te lezen (Goud is machtiger dan de bliksem). Aangezien donder en bliksem de wapens van Jupiter waren, wordt goud, en bij uitbreiding geld, belangrijker geacht dan de goddelijke macht. Het Spaanse muntmetaal was voor een groot deel afkomstig uit de mijnen van de berg Potosi, hier symbolisch voorgesteld in de vorm van de rots die de poort bekroont; links en rechts zijn mijnwerkers aan het werk. Boven met Vulcanus hangt een krans van enorme muntstukken, met in het midden een medaillon met drie vrouwenfiguren die, zoals blijkt uit de inscriptie op de prent te identificeren zijn als Aurum, Argentum en Aes (goud, zilver en brons), de drie metalen waaruit munten werden vervaardigd. Boven op de berg rooft Jason het Gulden Vlies, vastgemaakt aan een eik en bewaakt door een draak. Tegenover Jason staat de voorspoed of de gelukkige vaart, gesymboliseerd door een vrouw met een schip in de ene hand, terwijl ze met de andere haar sluier opheft om er als in een zeil de wind mee te vangen. Op een banderol die in de boom hangt, staat te lezen PRETIUM NON VILE LABORUM (het waardevolle loon van de noeste arbeid). Hiermee wordt zowel in letterlijke zin verwezen naar de tocht van Jason die er toe leidde dat hij het Gulden Vlies kon bemachtigen als in overdrachtelijke betekenis naar de inspanningen van mijnwerkers en munters.

hdv
Datering 1635
Type werk
Thema
Subthema
Trefwoorden
Inventarisnummer 317
Literatuur

1 gerelateerd werk
De erepoort van de Munt (voorzijde)

Koninklijk Museum voor Schone Kunsten [Antwerpen]

Rubens, Peter Paul