:   Titel Zelfportret met Filips Rubens, Justus Lipsius en Johannes Woverius De vier filosofen Portret van Justus Lipsius met zijn leerlingen Huidige bewaarplaats Museum Plantin-Moretus [Antwerpen] Historische bewaarplaats Vervaardiger Rubens, Peter Paul (kopie naar) Fysische beschrijving doek; 163 x 135 cm Beschrijving In de late 16de en de vroege 17de eeuw vormde het Plantijnse huis één van de belangrijkste humanistische centra van Antwerpen. Ook de geleerde Rubens kon in humanistische kringen op veel respect rekenen. Het schilderij is een kopie naar Rubens' bekende groepsportret, genoemd 'De Vier Filosofen' dat zich in het Palazzo Pitti te Florence bevindt. Dit toont een bijeenkomst van humanistische intellectuelen geschaard rond een tafel: Justus Lipsius, de belangrijkste Zuid-Nederlandse vertegenwoordiger van het neo-stoïcisme en humanisme en zijn leerlingen Johannes Woverius (rechts afgebeeld in profiel) en Filips Rubens. Wat opzij, achter zijn broer Filips, staat Rubens zelf. Rubens was een groot bewonderaar van Lipsius en deelde diens wijsgerige opvattingen. Zijn broer Filips was een van Lipsius' meest getalenteerde leerlingen. Wellicht werd het origineel portret vervaardigd kort na Filips' overlijden, in 1611; het is zelfs niet uitgesloten dat dit overlijden voor Rubens de aanleiding is geweest op het groepsportret te schilderen. In een nis is een buste te zien van de Romeinse stoïcijnse filosoof Seneca, die de geportretteerden als hun geestelijke vader beschouwden. De achtergrond met Romeinse ruïnes roept de klassiek-humanistische sfeer op waarin het portret is te situeren. [hdv/ndp] Datering Type werk schilderij Thema portretten Subthema groepsportretten Trefwoorden stoïcisme Rubens, Filips Rubens, Peter Paul Lipsius, Justus Woverius, Johannes Seneca, Lucius Anneaus Inventarisnummer 75 Literatuur 1 referentie